Përfaqësuesja e Lartë, Kaja Kallas, e ka propozuar veten si të dërguarën e Bashkimit Evropian për negociatat që synojnë t’i japin fund luftës së Rusisë kundër Ukrainës, duke argumentuar se, si shefe e politikës së jashtme, është detyra e saj të marrë përsipër këtë detyrë me mjaft peshë.
Megjithatë, ajo vuri në dukje se “rusët nuk më duan” në tryezën e bisedimeve, për shkak të qëndrimeve të saj “të forta”, shkruajnë mediat e huaja, përcjell Telegrafi.
“Por a kemi ne ndonjë fjalë për atë se kush e përfaqëson Rusinë? Jo, nuk kemi”, tha Kallas të premten në mëngjes. “Në fakt, na duhet një ekip i fortë”.
Duke folur në Dublin të Irlandës, gjatë një samiti joformal të liderëve të BE-së, Kallas theksoi se ishin pikërisht këta krerë shtetesh dhe qeverish ata që e emëruan atë si Përfaqësuese të Lartë, duke qenë të vetëdijshëm se, në një moment të caktuar, do të duhej të zhvilloheshin bisedime ballë për ballë me Moskën.
“Në qershor të vitit 2024, liderët morën një vendim se kush do ta përfaqësojë [BE-në] në çështjet e sigurisë dhe politikës së jashtme. Dhe u diskutua se, gjatë këtyre pesë viteve, do të ketë negociata me rusët”, tha ajo.
“Nëse liderët duan ta ndryshojnë atë marrëveshje, sigurisht që mund ta bëjnë, pasi është vendim i tyre; por mendoj se duhet ta përqendrojmë energjinë tonë te thelbi i çështjes”.
Kallas u shpreh se BE-ja nuk duhet të “kopjojë të njëjtën qasje” që ndjekin Shtetet e Bashkuara në negociata, me dy të dërguar të zgjedhur posaçërisht, Steve Witkoff dhe Jared Kushner.
Përkundrazi, duhet të përzgjidhet dikush që ka një “rol institucional” të përcaktuar qartë.
Traktati i Lisbonës ia beson koordinimin dhe zbatimin e politikës së jashtme Përfaqësuesit të Lartë, por gjithashtu parashikon një rol përfaqësues për Presidentin e Këshillit Evropian – post që aktualisht mbahet nga António Costa.
Ndërkohë, Komisioni Evropian merret me fusha të tilla si sanksionet, financimi dhe procesi i anëtarësimit, të cilat janë thelbësore për rrugën diplomatike.
Costa e ka tejkaluar shpejt Kallasin në këtë garë dhe tani shihet si kandidati kryesor për t’u bërë i dërguari i posaçëm.
Kallas konsiderohet si një figurë që përçan në Bruksel dhe, gjithnjë e më shumë, është lënë mënjanë në diskutimet e nivelit të lartë.
“Unë jam e lidhur me atë që thonë shtetet anëtare”, ka thënë Kallas, duke iu referuar parimeve të unanimitetit që udhëheqin politikën e jashtme të BE-së.
“Unë nuk përfaqësoj veten time. Unë përfaqësoj 27 shtete, siç kam bërë tashmë prej dy vitesh”.
E pyetur nëse një pjesë e kundërshtimit rus ndaj saj buron nga fakti se ajo vjen nga Evropa Lindore, Kallas u përgjigj se Moska do t’i kundërvihej “kujtdo që është i fortë” në tryezën e bisedimeve.
“Ata duan t’i imponojnë kërkesat e tyre maksimale, siç kanë bërë gjithmonë”, tha ajo, duke iu kundërvënë “kërcënimeve dhe ultimatumeve”.
“Sigurisht, kur negocion me dikë, dëshiron që pala tjetër të jetë sa më e dobët, në mënyrë që të arrish atë që kërkon. Kjo është krejt e qartë”, vazhdoi ajo.
“Por nuk u takon atyre ta vendosin këtë. Përndryshe, nëse u japim atyre të drejtën për ta bërë këtë, në fakt po u japim një avantazh që nuk duhet ta kenë”.
Çështja e një të dërguari të posaçëm ka dalë në plan të parë të diskutimeve, pasi si Ukraina ashtu edhe SHBA-ja u kanë kërkuar evropianëve të emërojnë një përfaqësues të vetëm për bisedimet.
Udhëheqësit e diskutuan këtë çështje gjatë qëndrimit të tyre në Dublin.
Deri më tani, negociatat janë zhvilluar në nivel teknik, ndaj mbetet e paqartë se çfarë roli do të kishte ky i dërguar dhe në cilën tryezë do të ulej.
Në takimin e fundit në Abu Dabi morën pjesë zyrtarë të lartë nga Franca, Gjermania, Mbretëria e Bashkuar, Italia, Komisioni Evropian, Këshilli Evropian dhe NATO-ja.
Kallas pranoi se i dërguari i BE-së nuk do të mund të flasë në emër të Mbretërisë së Bashkuar dhe Norvegjisë – dy mbështetëse kyçe të Ukrainës, të cilat nuk janë anëtare të bllokut. /Telegrafi/