Blog

  • The Assembly in principle approved the budget of 4.27 billion euros for 2027

    Kosovo’s Assembly has basically adopted Project budget for 2027, worth 4.27 billion euros, following a long debate between position and opposition that continued until after midnight.

    The draft received 61 votes for, while discussions focused on capital investments, wages, economic policies and social measures planned for next year.

    During the document’s presentation, Prime Minister Albin Kurti indicated that one of the main measures is to pay the 13th salary for public employees, as well as to raise the wage co-fficiti to 120 euros from July 1st, 2027.

    The salary category has earmarked 1 billion and 85m euros, while the draft also envisions increasing child additions by 25 percent from January 1st, 2017.

    Over 1 billion euros are planned in capital investments, which according to the Government will be directed to infrastructure, road, water and environmental projects. Among the projects cited are Pristina’s Foreign Ring, the DufjlBanula segment and the Dukagjin Highway.

    However, the draft budget was rejected by opposition parties. The LDK, PDK and AAK criticised the orientation of budgetary means, questioning the realisation of capital investments, the impact of inflation, and the lack of sufficient investments in education, energy and infrastructure.

    In response to the criticism, Finance Minister Iron Murati defended the government’s economic policies, stressing the increase in the number of employees and financial support for families, children and pensioners.

    The hearing was accompanied by temporary interruptions due to lack of electricity in the Assembly.

    After adopting the draft budget for 2027, additional parliamentary procedures must be passed before final approval.

    The signal where the truth speaks before the news!

    /Gazeta Sinjali/

    Source Layer: Signal

  • Kuvendi miratoi në parim buxhetin prej 4.27 miliardë eurosh për vitin 2027

    Kuvendi miratoi në parim buxhetin prej 4.27 miliardë eurosh për vitin 2027

    Kuvendi miratoi në parim buxhetin prej 4.27 miliardë eurosh për vitin 2027

    Kuvendi i Kosovës ka miratuar në parim Projektbuxhetin për vitin 2027, në vlerë prej 4.27 miliardë eurosh, pas një debati të gjatë mes pozitës dhe opozitës, i cili vazhdoi deri pas mesnatës.

    Projektbuxheti mori 61 vota për, ndërsa diskutimet u përqendruan në investimet kapitale, pagat, politikat ekonomike dhe masat sociale të planifikuara për vitin e ardhshëm.

    Gjatë prezantimit të dokumentit, kryeministri Albin Kurti bëri të ditur se njëra nga masat kryesore është pagesa e pagës së 13-të për punonjësit publikë, si dhe rritja e koeficientit të pagave në 120 euro nga 1 korriku 2027.

    Për kategorinë e pagave janë ndarë 1 miliard e 85 milionë euro, ndërsa projektbuxheti parasheh edhe rritjen e shtesave për fëmijë për 25 për qind nga 1 janari 2027.

    Në investime kapitale janë planifikuar mbi 1 miliard euro, të cilat sipas Qeverisë do të orientohen në projekte infrastrukturore, rrugore, ujore dhe mjedisore. Në mesin e projekteve të përmendura janë Unaza e Jashtme e Prishtinës, segmenti Duhël–Banullë dhe Autostrada e Dukagjinit.

    Megjithatë, projektbuxheti u kundërshtua nga partitë opozitare. LDK, PDK dhe AAK kritikuan orientimin e mjeteve buxhetore, duke vënë në pikëpyetje realizimin e investimeve kapitale, ndikimin e inflacionit dhe mungesën e investimeve të mjaftueshme në arsim, energji dhe infrastrukturë.

    Në përgjigje të kritikave, ministri i Financave, Hekuran Murati, mbrojti politikat ekonomike të Qeverisë, duke theksuar rritjen e numrit të të punësuarve dhe mbështetjen financiare për familjet, fëmijët dhe pensionistët.

    Seanca u shoqërua edhe me ndërprerje të përkohshme për shkak të mungesës së energjisë elektrike në Kuvend.

    Pas miratimit në parim, Projektbuxheti për vitin 2027 duhet të kalojë edhe procedurat e tjera parlamentare para miratimit përfundimtar.

    Sinjali – aty ku e vërteta flet para lajmit!

    /GazetaSinjali/

    Burimi: Sinjali

  • Trump: Putini po sprapset paksa në luftën e Ukrainës, ka mundur të jetë shumë më i ashpër

    Trump: Putini po sprapset paksa në luftën e Ukrainës, ka mundur të jetë shumë më i ashpër

    Trump: Putini po sprapset paksa në luftën e Ukrainës, ka mundur të jetë shumë më i ashpër

    Presidenti i Shteteve të Bashkuara, Donald Trump, tha para gazetarëve të hënën se ai mendon që homologu i tij rus, Vladimir Putin, “është duke u sprapsur” në luftën e Ukrainës.

    “Putini është duke u sprapsur paksa sa i përket Ukrainës. Ka mundur të jetë shumë më i ashpër, sinqerisht” – tha kreu i Shtëpisë së Bardhë, raporton gazeta “The Independent”.

    Komenti i tij vjen vetëm një muaj pasi Zyra për të Drejtat e Njeriut e Kombeve të Bashkuara vërtetoi se më shumë se 15 mijë civilë ishin vrarë ose lënduar në Ukrainë gjatë tetë muajve të parë të këtij viti.

    Kjo zyrë vlerësoi se mesatarisht mbi 400 civilë ishin vrarë ose lënduar për çdo javë – 55 për qind më shumë se në periudhën e njëjtë të vitit 2025.

    Sinjali – aty ku e vërteta flet para lajmit!

    /GazetaSinjali/

    Burimi: Sinjali

  • Erërat e forta shkaktojnë dëme në disa komuna të Kosovës

    Erërat e forta shkaktojnë dëme në disa komuna të Kosovës

    Erërat e forta shkaktojnë dëme në disa komuna të Kosovës

    Erërat e fuqishme që përfshinë Kosovën gjatë mbrëmjes së së enjtes shkaktuan dëme të shumta materiale në disa pjesë të vendit, ndërsa në zona të ndryshme u raportuan edhe ndërprerje të furnizimit me energji elektrike.

    Një nga komunat më të prekura ishte Ferizaj, ku situata u përkeqësua deri në atë masë sa, me kërkesë të Policisë së Kosovës, u ndërpre furnizimi me energji elektrike, me qëllim të garantimit të sigurisë së qytetarëve.

    Sipas KEDS-it, dëmtimet në infrastrukturën energjetike dhe avaritë e shkaktuara nga erërat e forta e bënë të domosdoshme marrjen e këtij vendimi. Zyrtari i kompanisë, Adlum Ramadani, ka bërë të ditur se qindra ekipe janë angazhuar në terren për sanimin e defekteve dhe rikthimin e furnizimit me energji elektrike.

    Ai ka theksuar se Ferizaj, Gjilani, Prizreni dhe Prishtina janë ndër komunat ku janë evidentuar pasojat më të mëdha në rrjetin elektrik.

    Dëme të konsiderueshme u shkaktuan edhe në kryeqytet. Në lagjen Matiqan, disa dritare u shkëputën nga një ndërtesë dhe ranë mbi një veturë, duke shkaktuar dëme materiale. Ndërkaq, në lagjen Ulpiana, afër shkollës fillore “Hasan Prishtina”, u raportua për rënien e një pjese të kulmit të një ndërtese. Dëme u evidentuan edhe në lagjen Mati.

    Probleme të shumta u regjistruan edhe në komunën e Rahovecit. Në Krushë të Madhe, erërat dëmtuan kulmin e një biznesi, ndërsa pjesë të tij, përfshirë llamarina, përfunduan në rrugën Gjakovë–Prizren, duke paraqitur rrezik për pjesëmarrësit në trafik. Për largimin e tyre intervenuan ekipet e zjarrfikësve.

    Ndërkohë, në magjistralen Prishtinë–Pejë, konkretisht në fshatin Vragoli, era rrëzoi një ndriçues në mes të rrugës, duke shkaktuar bllokim të qarkullimit për disa minuta.

    Pasojat e motit të lig nuk e kursyen as Prizrenin. Në zonën e Shadërvanit u dëmtuan dhe u rrëzuan tavolinat dhe karriget e lokaleve të gastronomisë.

    Dëme materiale u raportuan edhe në komunën e Kamenicës, në fshatin Ruboc, ku një qytetari i janë rrëzuar dy sera bujqësore, me sipërfaqe të përgjithshme prej rreth 300 metrash katrorë.

    Situata ishte veçanërisht e rëndë edhe në Ferizaj, ku, përveç dëmeve në biznese, ndërtesa publike dhe automjete, Policia ka raportuar edhe për një person të lënduar. Ekipet policore dhe emergjente intervenuan në disa rrugë dhe hapësira publike për largimin e pengesave dhe parandalimin e rreziqeve të mëtejshme.

    Përveç Ferizajt, ndërprerje të energjisë elektrike u raportuan edhe në disa pjesë të Lipjanit, ndërsa probleme në rrjetin elektrik u evidentuan gjithashtu në Prishtinë, Gjilan dhe Prizren.

    Ndërkaq, Instituti Hidrometeorologjik i Kosovës kishte paralajmëruar erëra me shpejtësi nga 30 deri në 45 kilometra në orë, me rafale që mund të arrinin shpejtësi edhe më të larta.

    Burimi: Insajderi

  • The Assembly in principle approves the budget of 4.27 billion euros for 2027

    The Kosovo Assembly has in principle adopted Project budget for 2027, worth 4.27 billion euros, following a long debate between power and opposition that lasted until after midnight.

    The draft received 61 votes for, while discussions were marked by clashes for economic policies, capital investments, wages and social measures.

    The budget planned for next year is about 300m euros higher than the original 2026 budget. During the presentation, Prime Minister Albin Kurti said the document aims to lead Kosovo to a new phase of economic transformation, including wage hikes, family support and infrastructure investments.

    One of the main measures presented by Kurti is to pay the 13th salary for public employees and to raise the wage cofficiency to 120 euros from July 1st 2027. For the salary category, 1 billion and 85m euros are planned, while according to the prime minister, this amount for about 85 thousand public employees translates into an average gross salary of over 1,000 euros a month.

    The draft also envisions increasing additions for children by 25 percent from January 1, 2027, as the first phase of a four-year plan aimed at doubling them by 2030. According to Kurti, families with 2 children currently receiving 60 euros per month will benefit 75 euros, while those with 4 children will receive 225 euros — out of 180 euros — currently benefits.

    Over 1 billion euros have been earmarked in the category of capital investments, which, according to the Government, will be directed to road, water and environmental projects. Among the projects mentioned are Pristina’s Foreign Ring, the DuhdhlBanula segment, the Dukagjin Aad and construction of new dams. Kurti also announced that the budget for official trips abroad is halved, while saving vehicles are oriented for essential drugs.

    However, the opposition rejected the government’s approach, assessing that nominal budget growth does not guarantee economic development. LDK chairman Lumir Abdixhiku said the budget is about 7 per cent higher than that of 2026, but that increase, according to him, is neutralised by inflation. He criticised the orientation towards social aid and demanded greater investments in energy, education, technology and infrastructure, proposing the increase of the wage cofficiency to 150 euros.

    The criticism took place by the Democratic Party of Kosovo. MP Arben Mustafa said the main problem is not the sum of planned means, but investment results, citing the procrastination of the Pristina highway, Gjajlan and other infrastructure projects. Meanwhile, MP Mergim Lushtaku called for accounts of government’s earlier promises, including the construction of 160 nests, 4 thousand residences for new families and modernisation of railways.

    AAK deputies Teuta Haxhiu and Time Kadrijaj estimated that the draft budget is more consumer than developmental. Haxhiu raised concern about the impact of inflation, while Kadrijaj criticised the lack of funding for Pristina Railways and the slow realisation of capital projects. From the LDK, Jehona Lusshak-Sadriou said the grant for education has been reduced, despite the government’s presenting this sector as a priority.

    In response to the criticism, Finance Minister Iron Murati defended the government’s economic and social policies, claiming that the number of employees has increased from 350 thousand to 450 thousand during their mandate. He said that financial support has focused on children and pensioners, while employment opportunities have been created for skilled workers. LVV MP Enver Haliti named the budget as a reflection of the governing programme, stressing that it relies on regular revenues.

    The debate over the draft budget was accompanied by temporary blackouts because of the lack of electricity in the Assembly, while discussions on the energy sector continued even after midnight. Despite opposition, the parliamentary majority secured votes for the adoption in principle of the document, which should pass further parliamentary procedures before final approval. / KP/

  • Kuvendi miraton në parim buxhetin prej 4.27 miliardë eurosh për vitin 2027

    Kuvendi miraton në parim buxhetin prej 4.27 miliardë eurosh për vitin 2027

    Kuvendi i Kosovës ka miratuar në parim Projektbuxhetin për vitin 2027, në vlerë prej 4.27 miliardë eurosh, pas një debati të gjatë mes pushtetit dhe opozitës, i cili zgjati deri pas mesnatës.

    Projektbuxheti mori 61 vota për, ndërsa diskutimet u karakterizuan nga përplasje për politikat ekonomike, investimet kapitale, pagat dhe masat sociale.

    Buxheti i planifikuar për vitin e ardhshëm është rreth 300 milionë euro më i lartë se buxheti fillestar i vitit 2026. Gjatë prezantimit, kryeministri Albin Kurti deklaroi se dokumenti synon ta çojë Kosovën në një fazë të re të transformimit ekonomik, duke përfshirë rritjen e pagave, mbështetjen e familjeve dhe investimet në infrastrukturë.

    Një nga masat kryesore të prezantuara nga Kurti është pagesa e pagës së 13-të për punonjësit publikë dhe rritja e koeficientit të pagave në 120 euro nga 1 korriku 2027. Për kategorinë e pagave janë planifikuar 1 miliard e 85 milionë euro, ndërsa sipas kryeministrit, kjo shumë për rreth 85 mijë punonjës publikë përkthehet në një pagë mesatare bruto prej mbi 1 mijë eurosh në muaj.

    Projektbuxheti parasheh gjithashtu rritjen e shtesave për fëmijë me 25 për qind nga 1 janari 2027, si fazë e parë e një plani katërvjeçar që synon dyfishimin e tyre deri në vitin 2030. Sipas Kurtit, familjet me 2 fëmijë që aktualisht marrin 60 euro në muaj do të përfitojnë 75 euro, ndërsa ato me 4 fëmijë do të marrin 225 euro, nga 180 euro sa përfitojnë aktualisht.

    Në kategorinë e investimeve kapitale janë paraparë mbi 1 miliard euro, të cilat, sipas Qeverisë, do të orientohen në projekte rrugore, ujore dhe mjedisore. Ndër projektet e përmendura janë Unaza e Jashtme e Prishtinës, segmenti Duhël–Banullë, Autoudha e Dukagjinit dhe ndërtimi i digave të reja. Kurti bëri të ditur gjithashtu se buxheti për udhëtimet zyrtare jashtë vendit është përgjysmuar, ndërsa mjetet e kursyera janë orientuar për barna esenciale.

    Megjithatë, opozita e kundërshtoi qasjen e Qeverisë, duke vlerësuar se rritja nominale e buxhetit nuk garanton zhvillim ekonomik. Kryetari i LDK-së, Lumir Abdixhiku, deklaroi se buxheti është rreth 7 për qind më i lartë se ai i vitit 2026, por kjo rritje, sipas tij, neutralizohet nga inflacioni. Ai kritikoi orientimin drejt ndihmave sociale dhe kërkoi investime më të mëdha në energji, arsim, teknologji dhe infrastrukturë, duke propozuar rritjen e koeficientit të pagave në 150 euro.

    Kritika pati edhe nga Partia Demokratike e Kosovës. Deputeti Arben Mustafa tha se problemi kryesor nuk është shuma e mjeteve të planifikuara, por rezultatet e investimeve, duke përmendur zvarritjen e autostradës Prishtinë–Gjilan dhe projekteve të tjera infrastrukturore. Ndërkaq, deputeti Mërgim Lushtaku kërkoi llogaridhënie për premtimet e mëhershme të Qeverisë, përfshirë ndërtimin e 160 çerdheve, 4 mijë banesave për familjet e reja dhe modernizimin e hekurudhave.

    Deputetet e AAK-së, Teuta Haxhiu dhe Time Kadrijaj, vlerësuan se projektbuxheti është më shumë konsumues sesa zhvillimor. Haxhiu ngriti shqetësimin për ndikimin e inflacionit, ndërsa Kadrijaj kritikoi mungesën e financimit për hekurudhën Prishtinë–Durrës dhe realizimin e ngadalshëm të projekteve kapitale. Nga LDK-ja, Jehona Lushaku-Sadriu deklaroi se granti për arsim është zvogëluar, pavarësisht se Qeveria e paraqet këtë sektor si prioritet.

    Në përgjigje të kritikave, ministri i Financave, Hekuran Murati, mbrojti politikat ekonomike dhe sociale të Qeverisë, duke deklaruar se numri i të punësuarve është rritur nga 350 mijë në 450 mijë gjatë mandatit të tyre. Ai tha se mbështetja financiare është përqendruar te fëmijët dhe pensionistët, ndërsa për personat e aftë për punë janë krijuar mundësi punësimi. Deputeti i LVV-së, Enver Haliti, e cilësoi buxhetin si pasqyrim të programit qeverisës, duke theksuar se ai mbështetet në të hyrat e rregullta.

    Debati për projektbuxhetin u shoqërua edhe me ndërprerje të përkohshme për shkak të mungesës së energjisë elektrike në Kuvend, ndërsa diskutimet për sektorin energjetik vazhduan edhe pas mesnatës. Përkundër kundërshtimeve të opozitës, shumica parlamentare siguroi votat për miratimin në parim të dokumentit, i cili duhet të kalojë edhe procedurat e mëtejshme parlamentare para miratimit përfundimtar. /KP/

  • Strong winds caused material damage in Ferizaj, firefighters intervened at several locations

    The powerful winds that have involved the Ferizaj municipality yesterday have caused material damage to various objects, while fire crews have faced numerous interventions.

    Through a Facebook report, Ferizaj Firefighters have announced that during the day they have been exiled to several locations to eliminate the dangers caused by bad weather.

    According to them, the teams have removed suspended wastes that endangered citizens, as well as trees that had blocked roads, along with other interventions.

    Strong winds have caused material damage to various city objects.

    Firefighters have stressed that they have been in the service of citizens constantly, interfering to prevent dangers and release blocked spaces.

    The signal where the truth speaks before the news!

    /Gazeta Sinjali/

    Source Layer: Signal

  • Erërat e forta shkaktuan dëme materiale në Ferizaj, zjarrfikësit intervenuan në disa lokacione

    Erërat e forta shkaktuan dëme materiale në Ferizaj, zjarrfikësit intervenuan në disa lokacione

    Erërat e forta shkaktuan dëme materiale në Ferizaj, zjarrfikësit intervenuan në disa lokacione

    Erërat e fuqishme që kanë përfshirë dje komunën e Ferizajt kanë shkaktuar dëme materiale në objekte të ndryshme, ndërsa ekipet e zjarrfikësve janë përballur me intervenime të shumta.

    Përmes një njoftimi në Facebook, Zjarrfikësit e Ferizajt kanë bërë të ditur se gjatë ditës kanë intervenuar në disa lokacione, për të eliminuar rreziqet e shkaktuara nga moti i lig.

    Sipas tyre, ekipet kanë larguar llamarina të varura që rrezikonin qytetarët, si dhe drunj që kishin bllokuar rrugët, krahas intervenimeve të tjera.

    Erërat e forta kanë shkaktuar dëme materiale edhe në objekte të ndryshme të komunës.

    Zjarrfikësit kanë theksuar se kanë qenë vazhdimisht në shërbim të qytetarëve, duke ndërhyrë për të parandaluar rreziqet dhe për të liruar hapësirat e bllokuara.

    Sinjali – aty ku e vërteta flet para lajmit!

    /GazetaSinjali/

    Burimi: Sinjali

  • Young people are willing to guide the future &#82/11; our systems have to adapt.

    When we ask young people in Eastern Europe and Central Asia what they want from life, their answers are extremely clear – they want meaningful work, a home of their own, a stable bond with partners and children.

    Throughout our region, however, young people are partially putting off or giving up such vitalities.

    This is often presented as a confession of youth apathy or a change of values. But the new report of U n NFPA’s, World Population Status 2026I’m gonna turn this thing around. Young people today are not turning their backs on family or civic life. Rather, they lack the economic security, services, and opportunity to express their voices, which would enable them to carry out their aspirations.

    In Eastern Europe and Central Asia, the evidence is clear. U poll NFPA for him Demographic Future, in which over 13,500 young people between the ages of 18 and 39 were surveyed in 11 countries and territories of our region, reveals a generation that is deeply devoted to family life. Nearly four out of five young people (79 percent) want to marry a much higher rate than in the comparable countries of Western Europe and East Asia, and 95 percent of respondents who do not have children want to have at least one child.

    However, these aspirations face structural obstacles. Throughout the region, young people cite financial uncertainty, lack of adequate housing, and difficulty finding a suitable partner as the main obstacles that prevent them from becoming parents. At the same time, concerns about political instability and conflicts are markedly higher in Eastern Europe and Central Asia than in comparable countries.

    Such pressures do not affect everyone equally. Throughout the region, women value almost all obstacles to becoming parents as more important than men, reflecting on continued health concerns, difficulties in access to housing, and the uneven separation of unpaid care and household chores. When women are forced to choose between careers and having children, it is not surprising that their optimism fades during 20s and 30s.

    In the face of the decline of nightiness and changes in demographic trends, some governments in our region are tempted to seek quick solutions, such as their once birth bonus or the rhetoric that pressures young people, especially women, to have more children. As we have constantly seen, once-in-a-day financial assistance does not solve a structural problem, while obligation only undermines the reproductive rights and gender equality that has been fought hard.

    If we want demographic stability, we need to start by listening to what young people themselves are looking for.

    Consultations for this year’s Population Status Report make their priorities clear. First, we need to narrow the gap between education and worthy work, enabling young people to develop digital skills and artificial intelligence ( IA, as well as creating sustainable routes to employment. Second, we have to invest in the fundamentals of the independent lives of adults, including affordable housing, accessible child care, and the policies of friendly working places towards the family, which encourage men to share equally care responsibilities.

    Protecting bodily autonomy and expanding the sex health and reproductive services that suit young people must also be a priority, as these face objections and financing cuts that jeopardise decades of progress. Finally, we have to make sure that the involvement of young people does not remain only on a symbolic level of consultation, but can be translated literally into decision making, young people are disappointed by the current systems but are not being attracted by commitment; they are engaged in other ways, in their communities and in digital spaces. They deserve a real role in determining long-term budgets and policies that will determine their future.

    Young people in Eastern Europe and Central Asia are not demanding that older generations be withdrawn. They are demanding that obstacles stay on the road be removed. When we invest in their power to act, security, and rights, we do more than help them build the life they want; we provide the future of our entire region.

    (Authore is WW regional director NFPA for Eastern Europe and Central Asia, United Nations Population Fund)

  • Të rinjtë janë të gatshëm të udhëheqin të ardhmen - sistemet tona duhet të përshtaten

    Të rinjtë janë të gatshëm të udhëheqin të ardhmen – sistemet tona duhet të përshtaten

    Kur i pyesim të rinjtë në Evropën Lindore dhe Azinë Qendrore se çfarë dëshirojnë nga jeta, përgjigjet e tyre janë jashtëzakonisht të qarta: ata duan punë kuptimplote, një shtëpi të tyren, një lidhje të qëndrueshme me partner dhe fëmijë.

    Megjithatë, në të gjithë rajonin tonë, të rinjtë po i shtyjnë ose po heqin dorë pjesërisht nga këto etapa të jetës.

    Shpesh, kjo paraqitet si një rrëfim i apatisë së të rinjve ose i ndryshimit të vlerave. Por, raporti i ri i UNFPA-së, Gjendja e Popullsisë së Botës 2026, e përmbys këtë narrativë. Të rinjtë e sotëm nuk po i kthejnë shpinën familjes apo jetës qytetare. Përkundrazi, atyre u mungon siguria ekonomike, shërbimet dhe mundësia për të shprehur zërin e tyre, që do t’u mundësonin t’i realizonin aspiratat.

    Në Evropën Lindore dhe Azinë Qendrore, dëshmitë janë të qarta. Anketa e UNFPA-së për të Ardhmen Demografike, në të cilën u anketuan mbi 13 500 të rinj të moshës 18 deri në 39 vjeç në 11 vende dhe territore të rajonit tonë, zbulon një brez që është thellësisht i përkushtuar ndaj jetës familjare. Gati katër në pesë të rinj (79 për qind) dëshirojnë të martohen – një përqindje shumë më e lartë se në vendet krahasuese të Evropës Perëndimore dhe Azisë Lindore – ndërsa 95 për qind e të anketuarve që nuk kanë fëmijë dëshirojnë të kenë të paktën një fëmijë.

    Megjithatë, këto aspirata përballen me pengesa strukturore. Në të gjithë rajonin, të rinjtë përmendin pasigurinë financiare, mungesën e banesave të përshtatshme dhe vështirësinë për të gjetur një partner të përshtatshëm si pengesat kryesore që i ndalojnë të bëhen prindër. Në të njëjtën kohë, shqetësimet për paqëndrueshmërinë politike dhe konfliktet janë dukshëm më të larta në Evropën Lindore dhe Azinë Qendrore sesa në vendet krahasuese.

    Këto presione nuk ndikojnë njësoj te të gjithë. Në të gjithë rajonin, gratë i vlerësojnë pothuajse të gjitha pengesat për t’u bërë prindër si më të rëndësishme sesa burrat, duke reflektuar shqetësimet e vazhdueshme shëndetësore, vështirësitë në qasjen në banesa dhe ndarjen e pabarabartë të kujdesit të papaguar dhe punëve të shtëpisë. Kur gratë detyrohen të zgjedhin mes karrierës dhe të pasurit fëmijë, nuk është për t’u habitur që optimizmi i tyre zbehet gjatë të njëzetave dhe të tridhjetave.

    Përballë rënies së natalitetit dhe ndryshimeve në trendet demografike, disa qeveri në rajonin tonë tundohen të kërkojnë zgjidhje të shpejta, siç janë bonuset e njëhershme për lindjen e fëmijëve ose retorika që u bën presion të rinjve, veçanërisht grave, të kenë më shumë fëmijë. Siç e kemi parë vazhdimisht, ndihmat financiare të njëhershme nuk e zgjidhin një problem strukturor, ndërsa detyrimi vetëm i minon të drejtat riprodhuese dhe barazinë gjinore, për të cilën është luftuar shumë.

    Nëse duam qëndrueshmëri demografike, duhet të fillojmë duke dëgjuar atë që vetë të rinjtë po kërkojnë.

    Konsultimet për raportin e këtij viti Gjendja e Popullsisë së Botës i bëjnë të qarta prioritetet e tyre. Së pari, duhet të ngushtojmë hendekun mes arsimit dhe punës së denjë, duke u mundësuar të rinjve të zhvillojnë aftësi digjitale dhe në inteligjencën artificiale (IA), si dhe duke krijuar rrugë të qëndrueshme drejt punësimit. Së dyti, duhet të investojmë në bazat e jetës së pavarur të të rriturve, përfshirë banesa të përballueshme, kujdes të qasshëm për fëmijët dhe politika të vendeve të punës miqësore ndaj familjes, që i nxisin burrat të ndajnë në mënyrë të barabartë përgjegjësitë e kujdesit.

    Mbrojtja e autonomisë trupore dhe zgjerimi i shërbimeve të shëndetit seksual dhe riprodhues që u përshtaten të rinjve duhet të jenë gjithashtu prioritet, pasi këto përballen me kundërshtime dhe shkurtime të financimit që rrezikojnë dekada përparimi. Së fundi, duhet të sigurohemi që përfshirja e të rinjve të mos mbetet vetëm në nivel konsultimi simbolik, por të përkthehet në ndikim të mirëfilltë në vendimmarrje Të rinjtë janë të zhgënjyer nga sistemet aktuale – por nuk po tërhiqen nga angazhimi; ata po angazhohen në mënyra të tjera, në komunitetet e tyre dhe në hapësirat digjitale. Ata meritojnë një rol të mirëfilltë në përcaktimin e buxheteve dhe politikave afatgjata që do të përcaktojnë të ardhmen e tyre.

    Të rinjtë në Evropën Lindore dhe Azinë Qendrore nuk po kërkojnë që brezat e vjetër të tërhiqen. Ata po kërkojnë që të hiqen pengesat që u qëndrojnë në rrugë. Kur investojmë në fuqinë e tyre për të vepruar, sigurinë dhe të drejtat, bëjmë më shumë sesa t’i ndihmojmë të ndërtojnë jetën që dëshirojnë; ne sigurojmë të ardhmen e gjithë rajonit tonë.

    (Autorja është drejtoreshë rajonale e UNFPA-së për Evropën Lindore dhe Azinë Qendrore, Fondi për Popullsi i Kombeve të Bashkuara)