Një material i lehtë, i vendosur në mënyrën e duhur, mund të bëjë dallim të madh për pemët e reja, por një gabim gjatë mbështjelljes mund t’u shkaktojë më shumë dëm sesa dobi
Nëse keni parë ndonjëherë një pemë frutore me trungun e mbështjellë si me fashë, ndoshta keni menduar se pema është dëmtuar. Në të vërtetë, kjo është një metodë mbrojtëse që përdoret për t’i ndihmuar pemët, veçanërisht fidanët e rinj, të përballojnë më lehtë kushtet e dimrit.
Për këtë qëllim përdoret një shirit i posaçëm mbrojtës, zakonisht me ngjyrë të çelët, që mbështillet rreth trungut. Ai ndihmon në kufizimin e ndryshimeve të menjëhershme të temperaturës dhe dëmtimeve që mund të shkaktohen nga dielli i fortë dimëror.
Pse mbështjellja është veçanërisht e rëndësishme për pemët e reja?
Fidanët njëvjeçarë dhe pemët dy deri në tre vjeç kanë lëvore më të hollë dhe më të ndjeshme ndaj ndryshimeve të temperaturës.
Gjatë ditëve të ftohta, dielli mund ta ngrohë njërën anë të trungut, ndërsa temperaturat e ulëta gjatë natës shkaktojnë ftohje të shpejtë. Kjo luhatje mund të kontribuojë në krijimin e çarjeve dhe dëmtimeve të lëvores.
Materialet mbrojtëse me ngjyrë të çelët pasqyrojnë një pjesë të rrezatimit diellor dhe ndihmojnë në zvogëlimin e këtyre luhatjeve.
Si duhet të mbështillet trungu?
Mbështjellja fillon nga pjesa e poshtme e trungut dhe vazhdon në formë spiraleje drejt degëve të para.
Çdo shtresë duhet ta mbulojë pak shtresën paraprake, por materiali nuk duhet të shtrëngohet tepër, në mënyrë që të mos dëmtojë lëvoren ose të pengojë rritjen e pemës.
Zakonisht mbrohet trungu deri te degët e para, ndërsa lartësia e mbështjelljes përshtatet me madhësinë e pemës dhe kushtet e vendit ku është mbjellë.
Mos e mbështillni lëvoren kur është e lagësht
Përpara vendosjes së mbrojtjes, kontrolloni trungun dhe largoni gjethet, papastërtitë apo mbetjet e tjera që mund të jenë grumbulluar mbi lëvore.
Shmangni mbështjelljen e lëvores së lagësht me materiale që pengojnë ajrosjen, sepse lagështia e grumbulluar mund të favorizojë dëmtimin e saj.
Gjatë ditëve më të ngrohta të dimrit, kontrolloni herë pas here gjendjen e trungut dhe materialit mbrojtës.
A i mbron mbështjellja pemët edhe nga brejtësit?
Shiriti mbrojtës mund të kufizojë disa dëmtime mekanike, por nuk është gjithmonë i mjaftueshëm kundër minjve, lepujve dhe kafshëve të tjera që dëmtojnë lëvoren.
Nëse brejtësit janë problem në kopsht, rekomandohet vendosja e rrjetave ose mbrojtëseve të posaçme rreth trungut.
Mbështjellja zakonisht vendoset në fund të vjeshtës, përpara të ftohtit të fortë, dhe hiqet në pranverë, kur rreziku i ngricave dhe luhatjeve të mëdha të temperaturës zvogëlohet.
Kujdesi i duhur gjatë dimrit mund të ndihmojë që pemët e reja të hyjnë në sezonin e ardhshëm të rritjes me lëvore më të shëndetshme dhe më pak dëmtime. /Telegrafi/